Nvidia'nın En Dişli Rakibi Çıktı: Yapay Zeka Çip Girişimi Etched 40 Milyar Dolar Değere Koşuyor

- Yapay zeka donanımı pazarında Nvidia tekelini kırmayı hedefleyen Harvard çıkışlı girişim Etched, yeni bir yatırım dalgasıyla 40 milyar doların üzerinde bir değerlemeye ulaşmak üzere.
- Şirketin geliştirdiği özel çıkarım (inference) çipleri, devasa fonların ve Jane Street gibi dev finans aktörlerinin iştahını kabartıyor.
Yapay zeka çılgınlığı, yazılım dünyasından donanım katmanına kayarken, Silikon Vadisi tarihinin en agresif büyüme hikayelerinden birine tanıklık ediyoruz. Sektörün mutlak hakimi konumundaki Nvidia’ya doğrudan meydan okuyan yapay zeka çip girişimi Etched, henüz birkaç ay önce aldığı devasa yatırımların dumanı tüterken, şimdi de baş döndürücü yeni tekliflerle karşı karşıya. Sektör kaynaklarından sızan bilgilere göre, genç girişim 40 milyar dolar ile 50 milyar dolar arasında değişen yeni bir değerleme üzerinden yatırım teklifleri alıyor. Bu rakamlar, teknoloji dünyasında benzeri görülmemiş bir hızda gerçekleşen sermaye yoğunlaşmasının ve yapay zeka çiplerine olan doymak bilmez iştahın en somut kanıtı olarak değerlendiriliyor.
Donanım Savaşlarında Yeni Cephe: Çıkarım (Inference) Odaklı Çipler
Etched'in bu kadar kısa sürede milyarlarca dolarlık bir çekim merkezi haline gelmesinin arkasında, yapay zekanın en maliyetli aşaması olan "çıkarım" (inference) işlemlerine getirdiği radikal yaklaşım yatıyor. Nvidia'nın ürettiği H100 ve Blackwell B200 gibi genel amaçlı grafik işlemciler (GPU) hem model eğitme (training) hem de çıkarım süreçlerinde kullanılabiliyor. Ancak Etched, sadece üretken yapay zeka modellerinin (özellikle Transformer mimarisinin) çalıştırılmasına odaklanan, sıfırdan tasarlanmış özel çipler (ASIC) geliştiriyor.
Girişimin kurucu ortakları Gavin Uberti ve Chris Zhu, Harvard Üniversitesi’nde ileri matematik eğitimi alırken bu vizyonu hayata geçirmek için okulu bıraktılar. Onlara katılan ev arkadaşları Robert Wachen ise şirketin operasyonel yönetimini (COO) üstlendi. Bu üç genç girişimci, yapay zeka modellerinin çalıştırılma maliyetini dramatik şekilde düşürecek bir mimari inşa etmeyi başardı. Geliştirilen çipler, geleneksel GPU'lara kıyasla çok daha az enerji tüketirken, saniyede işlenen veri miktarını (token) katbekat artırmayı hedefliyor.
Finansal Roketleme: Aylarla Ölçülen Değer Katlamaları
Etched’in finansal yolculuğu, modern girişim sermayesi (VC) dünyasında bile eşine az rastlanır bir ivmeye sahip. Şirket, temmuz ayında Sequoia Capital liderliğindeki yatırım turunda 10,3 milyar dolar değerleme üzerinden 300 milyon dolar topladığını duyurmuştu. Bu duyurunun üzerinden sadece iki ay geçmişken, eylül ayında bu kez 21 milyar dolar değerleme üzerinden 700 milyon dolarlık devasa bir yatırım turu daha tamamlandı.
Bugün ise, küresel ölçekteki en saygın yatırım gruplarının Etched’e 40 milyar dolarlık, daha az tanınan ancak agresif fonların ise 50 milyar dolarlık yeni tekliflerle kapısını çaldığı belirtiliyor. Şirkete yakın kaynaklar, bu yeni tekliflerin kabul edilmesi durumunda Etched'in en az 3,5 yıllık kesintisiz bir nakit akışı (runway) elde edeceğini vurguluyor. Kendi tescilli çip tasarımlarına dayalı tam donanımlı yapay zeka donanım sistemleri inşa etmek gibi son derece maliyetli ve sermaye yoğun bir yolda ilerleyen bir girişim için bu finansal kalkan hayati önem taşıyor.
Jane Street Güvencesi ve TSMC Üretim Hattı
Etched’in kağıt üzerindeki vaatlerini somutlaştıran en önemli faktörlerden biri, finans dünyasının en gizemli ve başarılı kantitatif işlem firmalarından biri olan Jane Street’in varlığı. Jane Street, şirketin 700 milyon dolarlık yatırım turuna liderlik etmekle kalmadı, aynı zamanda Etched’in ürettiği ilk sistemlerin de teslimatını alan öncü bir müşteri oldu.
Şirket, bu yılın yaz aylarında yarı iletken devi TSMC’nin (Taiwan Semiconductor Manufacturing Company) tesislerinde ürettiği ilk test çiplerinin ardından, şimdiden 1 milyar dolarlık kesinleşmiş müşteri siparişi topladığını açıklamıştı. Jane Street gibi milisaniyelerin ve mikrosaniyelerin devasa kâr veya zararlara yol açtığı bir ticaret ortamında çalışan bir devin Etched çiplerini tercih etmesi, girişimin iddia ettiği hız ve maliyet avantajının piyasada karşılık bulduğunu gösteriyor.
Nvidia Mühendislerinin Yeni Adresi ve Küresel Altyapı Yatırımları
Bir çip girişiminin başarısı sadece tasarımla değil, o tasarımı hayata geçirecek mühendislik gücüyle de doğrudan ilişkilidir. Etched, bu konuda da son derece agresif bir insan kaynakları stratejisi izliyor. Yaklaşık 400 kişiye ulaşan şirketin iş gücünün yaklaşık yüzde 15'lik kısmının doğrudan Nvidia'dan transfer edilen kıdemli mühendislerden oluştuğu belirtiliyor. Bu transferler, Silikon Vadisi'nde yetenek savaşlarının ne kadar kızıştığının net bir göstergesi.
Donanım üretimini güvenceye almak için Tayvan'da TSMC'ye yakın bir koordinasyon merkezi kuran girişim, aynı zamanda Silikon Vadisi'nde 10 megavatlık (MW) yeni bir veri merkezi işleterek kendi sistemlerini test etmeye ve optimize etmeye devam ediyor. Bu fiziksel altyapı yatırımları, Etched'in sadece sanal bir yazılım şirketi değil, ağır sanayi ve ileri mühendislik gerektiren gerçek bir donanım devi olma yolunda ilerlediğini kanıtlıyor.
Nvidia Tekeline Karşı Alternatif Bir Gelecek Mümkün mü?
Piyasa analistleri, Etched'in elde ettiği bu olağanüstü ilginin arkasında teknoloji devlerinin tek bir tedarikçiye (Nvidia) olan bağımlılığı azaltma arzusunun yattığını belirtiyor. Bugün Microsoft, Google, Meta ve Amazon gibi devler kendi çiplerini tasarlasa da, bağımsız girişimlerin getireceği inovasyon hızı tüm sektörü dönüştürme potansiyeline sahip.
Etched’in özel tasarım işlemcileri, geleneksel GPU’lara kıyasla daha az enerji tüketerek daha fazla yapay zeka token'ı işleyebiliyor. Bu durum, veri merkezlerinin küresel ölçekte enerji krizine girdiği günümüzde hem çevresel hem de operasyonel açıdan devrimsel bir adım. Eğer girişim, TSMC ile seri üretim aşamasını sorunsuz bir şekilde yönetebilir ve teslimatları zamanında gerçekleştirebilirse, yapay zeka donanım pazarı çok kutuplu yeni bir döneme adım atabilir. Bu devasa değerleme teklifleri, yatırımcıların sadece bir çip şirketine değil, yapay zekanın gelecekteki altyapı mimarisine ortak olmak için yarıştığını gösteriyor.

Ozan Tankuş
Doğrulanmış EditörMercek360 kurucu editörü ve kıdemli teknoloji analisti. Kurumsal bilişim altyapıları, bulut teknolojileri, yapay zeka sistemleri ve tüketici elektroniği alanlarında uzmanlaşmış olup küresel teknoloji gündemini tarafsız ve derinlemesine incelemektedir.
