Ubuntu'da Arm64 Dönemi: Rust Destekli Modernizasyon ve Stratejik Hamleler

Canonical, Ubuntu'nun Arm64 platformundaki varlığını güçlendirmek adına mühendislik süreçlerinde önemli bir dönüşüm başlattı. Mühendislik yöneticisi Ravi Kant Sharma tarafından paylaşılan yaz güncellemesi, Arm64 sistemlerin artık birincil sınıf bir deneyim sunacağını ortaya koyuyor. Bu stratejinin merkezinde, özellikle sunucu tarafında büyük önem taşıyan ve artık Arm64 mimarisinde de çalışan kernel (çekirdek) canlı yama desteği yer alıyor; bu özellik hem ana Ubuntu 26.04 sürümü hem de IoT odaklı Ubuntu Core 26 için kritik bir iyileştirme sağlıyor.

Donanım tarafında ise geniş bir ekosistem desteği dikkat çekiyor. Canonical, Valve'ın Steam istemcisi için geliştirdiği yerel Arm64 snap paketini duyurarak, FEX emülasyon katmanı sayesinde Linux dünyasında Apple’ın Rosetta 2’sine benzer bir performans kapısı araladı. Ayrıca, CIX P1 tabanlı donanımlar (Radxa ve Orange Pi gibi SBC’ler ve Framework dizüstü bilgisayarlar) için özel 'Resolute Raccoon' imajları yayınlanarak, Qualcomm dışındaki yonga setlerine olan bağımlılık azaltılıyor. Özellikle Google Chrome'un resmi Arm64 Linux desteği ve bununla birlikte gelen Widevine DRM entegrasyonu, Firefox ve Spotify gibi uygulamalarda medya içeriklerinin izlenebilirliğini büyük ölçüde artıracak.

Canonical'ın en dikkat çekici yapısal değişikliklerinden biri, Arm64 paketlerinin artık archive.ubuntu.com ana sunucularına taşınması oldu. Bugüne kadar yan sunucularda tutulan bu paketlerin ana havuza alınması, küresel yansıma sunucuları üzerinden otomatik dağıtımı mümkün kılıyor. Bu süreç, build hattındaki bazı hataları gün yüzüne çıkarsa da, sistemin genel kararlılığını uzun vadede artıracak bir hamle olarak değerlendiriliyor.

Şirket, yazılım tarafında ise Rust diline olan bağlılığını artırıyor. 'Trifecta Tech Foundation'ın Altın Sponsoru olan Canonical, ntpd-rs (NTP daemon) ve sudo-rs gibi kritik güvenlik araçlarının gelişimine doğrudan destek veriyor. Ancak bu geçiş süreci tamamen pürüzsüz ilerlemiyor. Örneğin, Rust ile yeniden yazılan cp komutundaki -L (sembolik linkleri takip etme) anahtarı ile ilgili yaşanan bir hata, ekibin geçici olarak klasik GNU cp komutuna dönmesine yol açtı. Bu durum, temel sistem araçlarını modern dillere çevirmenin getirdiği teknik riskleri de gözler önüne seriyor.